|

Hoxe, a modo de recuncho, pero dun xeito especial, presentamos un lugar con lenda. Coñecimos este lugar da man do corcubionés Jano Lamas. Un gran amigo e colaborador desta casa, que ademais de axudarnos e instruirnos na Elección Histórica da Costa da Morte, deixounos publicar os artigos que fai pouco se convertiron nun libro da man da Asociación Neria sobre a Guerra contra os franceses de 1089. Hoxe seguimos viaxando no tempo a través das lendas. E imos ata o Castelo do Cardeal, en Corcubión, tirando cara a estrada do faro e ao campo de fútbol. Na parte que dá ao mar, atópase, agochada tralas silvas, unha furna con tres caras, que "con mareas mortas pódese entrar dentro perfectamente", nas verbas de Jano. Esta que vemos na foto foi todo o que poidemos conseguir tras rodear o castelo enrendando nas silvas, da cara norte da furna. Por este preciso, o mesmo Jano indica que "habería que reclamar ao Concello que limpe o camiño tradicional de acceso, que bordeaba o castelo e era moi cómodo". Facemos nosas as súas palabras. A Furna de don LiborioAlejandro Lamas Costa
En Oliveira atópase unha fortaleza militar coñecida como Castelo do Cardeal que foi construída no século XVIII xunto con outra situada en Ameixenda, á outra beira da ría. Os seus cimentos aséntanse sobre unha atalaia rochosa que pola súa fachada de levante precipítase ao mar en caída case vertical. Neste cantil ábrese unha gruta mariña con tres ciclópeas entradas que é coñecida como A furna de don Liborio. Todo castelo que se prece presume da existencia dun túnel secreto escavado baixo terra que se utilizaba como vía de escape. Do Castelo do Cardeal o mito fala dun pasadizo que conducía a esa gruta, pero a súa misión non era o escape, se non outra moito mais sombría, xa que contan que a súa empinada rampla era utilizada nada menos que para arroxar os cadáveres dos condenados ao mar. Os que pertencemos á última xeración que naceu sen televisión, de raparigos fantaseábamos nos nosos xogos rueiros con historias transmitidas de viva voz que criamos cos ollos pechados, a pesar de que nos aterrorizaban. Era a da pantasma de don Liborio a lenda por excelencia dos nenos corcubioneses, era o coco que máis nos estremecía, moito máis que a do home do saco ou a do sacamantecas. Nas nosas visitas furtivas á fortaleza, o simple feito de invocar o espírito de don Liborio provocaba o remate brusco dos xogos e a fuxida aloucada do lugar. Toda lenda ten o seu xerme, e a da pantasma de don Liborio no Castelo do Cardeal remóntase ao século XIX. Contan que durante os traballos de reparación que estaban realizando uns albaneis na fortaleza tralas desfeitas do ataque francés, comezaron a oír uns ruídos similares a queixumes que saían pola greta dun dos muros. Levados pola curiosidade abriron unha fenda no que resultou ser un falso tabique e, ao asomar as súas cabezas polo orificio o que viron foi tan terrible que fuxiron despavoridos. Os obreiros avisaron ás autoridades locais do macabro achado, pero incrédulas estas de o que describían os albaneis, decidiron trasladarse á fortaleza para aclarar o que crían ignorancia ou superstición dos operarios. Unha vez no recinto o xuíz ordenou derrubar a parede e quedaron todos abraiados porque, ao vir abaixo o muro, apareceu colgado de grilletes e cadeas o corpo momificado dun emparedado que presentaba un aspecto terrorífico. Cando por fin puideron reaccionar á sorpresa, decidiron descolgar o cadáver e depositalo sobre unha mesa para examinalo. Pero o forense, que se dispuña a practicar a autopsia, observou que de entre os farrapos das súas roupas asomaba, colgado dunha cadeniña, unha bocha de cristal que no seu interior contiña un manuscrito. Á débil luz dun farol, o secretario xudicial leu o documento en voz alta, descubrindo entón que o que estaban oíndo non era outra cousa que unha sentenza que explicaba tan cruel castigo. Próspero almacenista Parece ser que don Liborio era un próspero almacenista que vivía en Corcubión a mediados do século XVIII e que un mal día, como sospeitoso da morte da filla dunha serventa, foi sometido a un duro interrogatorio. A nena chamábase Hermelinda, tiña trece anos e din que era a criatura máis bela que nacese na vila en moitos anos, a máis angelical e encantadora. O seu cadáver había aparecido enterrado entre os muros dun cortello encostado á vivenda de don Liborio. Sometido a tortura, don Liborio foi declarado culpable do asasinato da doncela e en reciprocidad ao seu terrible delito foi condenado a morrer emparedado. Consternados polo que lles acababa de revelar o manuscrito, durante moito intre todo foi embotamiento e silencio baixo a cúpula da cámara. Unha vez restablecidos, tras un acendido debate decidiron desfacerse dos restos do emparedado. Para iso confeccionaron unha caixa cunhas táboas que por alí atoparon espalladas e introduciron o cadáver nela. A continuación arroxárona polo túnel cuxa rampla conducía á sima mariña. Pero axiña que como o cadaleito caeu ao mar, polas tres bocas da gruta, no medio dun ensordecedor queixume, xurdiu unha cegadora luz que iluminou a noite. A luminaria e o furioso bramido foron desvanecéndose lentamente mentres, afastándose, mergullábanse na ría. Arrinconada polos xogos tecnolóxicos, esta lenda está case esquecida. Hoxe son moi poucos os nenos que coñecen a terrible historia de don Liborio. Con todo, nas noites de duro temporal séguese escoitando o desesperado queixume do emparedado que clama con ira contra a inxusta sentenza. O ruxir do seu cólera soamente acóugase cando emerxe do mar unha luz en forma de bela nereida que se penetra na furna. Moitos din que esta luz non é outra que a bela Hermelinda que chega para reconfortar ao desgraciado don Liborio. Capítulos do libro "Corcubión y su Jurisdicción en la Guerra de la Independecia" Novas relacionadas Fonte - Redacción de QPC (
Este enderezo de correo-e está protexido contra spam bots, necesitas ter o Javascript activado para podelo ver
).
- Artigo de Alejandor Lamas Costa publicado en La Voz de Galicia o 17/11/2007.
|